5 ĐIỀU CHA MẸ CẦN BIẾT VỀ BỆNH TAY CHÂN MIỆNG Ở TRẺ EM: CẢNH GIÁC NGUY CƠ CHUYỂN NẶNG NHANH
- Tác giả: Lê Việt Hưng
-
07/09/2026
-
54
Thời gian gần đây, số trẻ đến khám và nhập viện vì bệnh tay chân miệng có xu hướng tăng lên. Bệnh gặp chủ yếu ở trẻ nhỏ, đặc biệt là nhóm dưới 5 tuổi và thường gặp nhiều ở trẻ dưới 3 tuổi.
Phần lớn trẻ mắc tay chân miệng ở mức độ nhẹ. Tuy nhiên, một số trường hợp có thể chuyển nặng khá nhanh với các biểu hiện như: sốt cao khó hạ, giật mình nhiều, run tay chân, đi đứng loạng choạng, thở bất thường, mạch nhanh hoặc rối loạn ý thức.
Đáng lưu ý, mức độ nặng của bệnh tay chân miệng không hoàn toàn phụ thuộc vào số lượng nốt phỏng. Vì vậy, cha mẹ không nên chủ quan khi thấy trẻ có ít tổn thương ngoài da.

1. Bệnh tay chân miệng ở trẻ em lây như thế nào?
Bệnh tay chân miệng rất dễ lây, đặc biệt trong những môi trường trẻ thường xuyên tiếp xúc gần với nhau như nhà trẻ, trường mầm non, khu vui chơi hoặc trong gia đình có trẻ mắc bệnh.
Virus có thể lây qua:
- Dịch tiết đường hô hấp, nước bọt.
- Dịch từ các nốt phỏng.
- Đặc biệt là qua phân của trẻ nhiễm bệnh.
- Đồ chơi, tay nắm cửa và các bề mặt thường xuyên tiếp xúc.
Người lớn cũng có thể nhiễm virus nhưng không có biểu hiện bệnh và vẫn có khả năng góp phần đưa virus từ môi trường về cho trẻ.
Vì vậy, người chăm sóc trẻ cần rửa tay bằng xà phòng, đặc biệt trước khi chăm sóc, cho trẻ ăn và sau khi thay tã hoặc vệ sinh cho trẻ.
Đồ chơi và các bề mặt trẻ thường xuyên tiếp xúc cũng cần được vệ sinh thường xuyên.

2. Trẻ mắc tay chân miệng có nên tắm không?
Có. Trẻ mắc tay chân miệng cần được tắm và vệ sinh cơ thể hằng ngày.
Việc kiêng tắm, kiêng nước vì sợ các nốt phỏng lan rộng là quan niệm không đúng.
Cha mẹ nên tắm nhẹ nhàng bằng nước sạch, tránh chà xát hoặc cố tình làm vỡ các nốt phỏng. Giữ da sạch giúp hạn chế nguy cơ bội nhiễm.
3. Những sai lầm cha mẹ dễ mắc khi chăm sóc trẻ bị tay chân miệng
Một số sai lầm thường gặp khi chăm sóc trẻ mắc tay chân miệng gồm:
- Tự chọc vỡ nốt phỏng.
- Bôi các loại thuốc hoặc lá không rõ thành phần.
- Kiêng tắm quá mức.
- Tự ý sử dụng kháng sinh.
- Chỉ quan sát các nốt ngoài da mà bỏ qua những dấu hiệu toàn thân.
Trong quá trình chăm sóc trẻ mắc tay chân miệng tại nhà, điều quan trọng là cha mẹ cần theo dõi sát tình trạng của trẻ.

4. Dấu hiệu tay chân miệng chuyển nặng cần đưa trẻ đi viện
Phụ huynh cần đặc biệt chú ý đến những dấu hiệu bất thường, không chỉ quan sát số lượng nốt phỏng trên da.
Nếu trẻ có các biểu hiện:
- Sốt cao khó hạ hoặc sốt kéo dài.
- Giật mình nhiều.
- Run tay chân.
- Quấy khóc bất thường.
- Nôn nhiều.
- Đi đứng không vững.
- Thở bất thường.
- Mệt lả.
- Rối loạn ý thức.
Gia đình cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay để được đánh giá.
Đặc biệt, cha mẹ không nên chờ đến khi các nốt phỏng trên da xuất hiện nhiều mới đưa trẻ đi khám. Mức độ nặng của bệnh tay chân miệng không hoàn toàn phụ thuộc vào số lượng tổn thương ngoài da.

5. Cha mẹ cần làm gì khi trẻ mắc tay chân miệng?
Khi trẻ mắc bệnh tay chân miệng, cha mẹ cần chú ý:
- Theo dõi sát tình trạng của trẻ.
- Vệ sinh cơ thể cho trẻ hằng ngày.
- Tắm nhẹ nhàng bằng nước sạch, tránh chà xát hoặc làm vỡ nốt phỏng.
- Rửa tay bằng xà phòng trước khi chăm sóc và cho trẻ ăn, sau khi thay tã hoặc vệ sinh cho trẻ.
- Vệ sinh thường xuyên đồ chơi và các bề mặt trẻ thường xuyên tiếp xúc.
- Không tự ý sử dụng kháng sinh.
- Không tự chọc vỡ các nốt phỏng hoặc bôi thuốc, lá không rõ thành phần.
- Đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường.
6. Kết luận
Bệnh tay chân miệng ở trẻ em phần lớn ở mức độ nhẹ nhưng vẫn có thể chuyển nặng khá nhanh. Vì vậy, cha mẹ không nên chỉ dựa vào số lượng nốt phỏng để đánh giá tình trạng của trẻ.
Điều quan trọng là theo dõi toàn trạng của trẻ, đặc biệt khi trẻ sốt cao khó hạ hoặc sốt kéo dài, giật mình nhiều, run tay chân, nôn nhiều, đi đứng không vững, thở bất thường, mệt lả hoặc rối loạn ý thức.
Đừng chỉ nhìn vào số lượng nốt phỏng – hãy theo dõi toàn trạng của trẻ.
Hotline: 0816168816
Fanpage: Khoa Bệnh Nhiệt Đới – Bệnh viện Nhi Hà Nội
Đặt lịch khám: Đặt lịch khám online
Bệnh viện Nhi Hà Nội
Đường Nguyễn Trác, phường Dương Nội, Hà Nội, Việt Nam
bvnhn@hanoi.gov.vn