Với đường rạch chỉ khoảng 1,5 cm qua rốn, kỹ thuật phẫu thuật nội soi một đường rạch giúp điều trị giãn đài bể thận ở trẻ em với mức độ xâm lấn hạn chế và hiệu quả thẩm mỹ cao. Từ tháng 10/2024, Bệnh viện Nhi Hà Nội đã triển khai thường quy kỹ thuật này, đồng thời khuyến cáo gia đình chú trọng theo dõi những trẻ được phát hiện giãn đài bể thận từ giai đoạn bào thai.

Phẫu thuật nội soi một đường rạch qua rốn: Hạn chế xâm lấn, tăng hiệu quả thẩm mỹ

Từ tháng 10/2024, Bệnh viện Nhi Hà Nội triển khai thường quy kỹ thuật phẫu thuật nội soi một đường rạch qua rốn để điều trị giãn đài bể thận ở trẻ em. Đây là phương pháp can thiệp ngoại khoa có ưu điểm giảm mức độ xâm lấn, hạn chế tổn thương cơ và giúp vết sẹo sau phẫu thuật ít lộ rõ.

Theo ThS.BSCKII. Trần Văn Quyết, Trưởng khoa Ngoại tổng hợp, Bệnh viện Nhi Hà Nội, đường rạch phẫu thuật chỉ khoảng 1,5 cm, được thực hiện qua rốn. Nhờ vị trí tiếp cận này, sẹo sau mổ nằm trong vùng rốn, khó nhận thấy, góp phần nâng cao hiệu quả thẩm mỹ, đặc biệt ở trẻ em.

Bên cạnh yếu tố thẩm mỹ, phương pháp còn giúp hạn chế mức độ can thiệp vào cơ thể trẻ. Việc lựa chọn kỹ thuật phẫu thuật cần căn cứ vào tình trạng bệnh, đặc điểm giải phẫu và đánh giá chuyên môn của bác sĩ nhằm bảo đảm an toàn và hiệu quả điều trị cho từng bệnh nhi.

Giãn đài bể thận ở trẻ em: Không phải trường hợp nào cũng cần phẫu thuật

Giãn đài bể thận là tình trạng hệ thống đài bể thận giãn rộng, có thể liên quan đến tình trạng cản trở lưu thông nước tiểu. Nếu tình trạng tắc nghẽn kéo dài và ảnh hưởng đến chức năng thận, trẻ có nguy cơ bị tổn thương thận, thậm chí suy giảm chức năng thận không hồi phục.

Tuy nhiên, không phải tất cả trẻ được phát hiện giãn đài bể thận đều cần phẫu thuật. Phương án điều trị phụ thuộc vào mức độ giãn, chức năng thận, diễn biến bệnh và tình trạng nhiễm khuẩn tiết niệu của trẻ.

Theo ThS.BSCKII. Trần Văn Quyết, phẫu thuật có thể được cân nhắc khi đường kính bể thận lớn hơn 25 mm, chức năng thận suy giảm hoặc trẻ bị nhiễm khuẩn tiết niệu nhiều lần. Quyết định can thiệp cần dựa trên kết quả thăm khám, các xét nghiệm và thăm dò chuyên sâu theo chỉ định của bác sĩ.

Vì vậy, khi phát hiện trẻ có dấu hiệu giãn đài bể thận, cha mẹ không nên quá lo lắng nhưng cũng không được chủ quan. Trẻ cần được khám tại cơ sở y tế có chuyên khoa tiết niệu nhi để xác định mức độ bệnh, đánh giá chức năng thận và xây dựng kế hoạch theo dõi hoặc điều trị phù hợp.

Trẻ vẫn sinh hoạt bình thường nhưng chức năng thận có thể suy giảm

Một trong những khó khăn trong phát hiện và theo dõi giãn đài bể thận ở trẻ em là bệnh có thể không gây ra triệu chứng rõ ràng. Trẻ vẫn ăn uống, vui chơi và sinh hoạt bình thường, khiến gia đình dễ chủ quan, trong khi tình trạng tắc nghẽn đường tiết niệu có thể âm thầm ảnh hưởng đến chức năng thận.

Trường hợp bé Nguyễn Đ.M, 26 tháng tuổi, ở Thanh Oai, Hà Nội, là một ví dụ đáng lưu ý. Bé được phát hiện giãn đài bể thận khi còn trong bụng mẹ. Tuy nhiên, sau khi sinh, do trẻ không có biểu hiện bất thường rõ rệt, gia đình chưa theo dõi sát tại chuyên khoa.

Qua thăm khám sau đó, kết quả xạ hình thận cho thấy chức năng thận phải của bé chỉ còn khoảng 20%. Đây là dấu hiệu cho thấy tình trạng bệnh có thể ảnh hưởng đáng kể đến chức năng của cơ quan này dù trẻ không biểu hiện triệu chứng rõ ràng trong sinh hoạt hằng ngày.

Trước tình trạng của con, chị Bùi H.D, mẹ bé M, không khỏi lo lắng và tiếc nuối vì gia đình chưa theo dõi sức khỏe của con sát sao hơn. Sau khi được phát hiện và đánh giá tình trạng bệnh, bé đã được phẫu thuật tại Bệnh viện Nhi Hà Nội.

Trường hợp của bé Đ.M là lời nhắc nhở đối với các gia đình về tầm quan trọng của việc theo dõi những bất thường được phát hiện từ giai đoạn thai kỳ. Việc trẻ không có triệu chứng không đồng nghĩa với việc chức năng thận hoàn toàn bình thường.

Phát hiện sớm, theo dõi đúng lịch để bảo vệ chức năng thận cho trẻ

Theo các bác sĩ, trẻ được phát hiện giãn đài bể thận trong thai kỳ hoặc sau sinh cần được đưa đến cơ sở y tế có chuyên khoa tiết niệu nhi để thăm khám, đánh giá và tư vấn phương án theo dõi phù hợp.

Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định siêu âm, xét nghiệm hoặc các phương pháp thăm dò chức năng thận nhằm đánh giá mức độ giãn, khả năng lưu thông nước tiểu và mức độ ảnh hưởng đến chức năng thận. Kết quả theo dõi sẽ là căn cứ quan trọng để quyết định tiếp tục theo dõi hay can thiệp phẫu thuật.

Cha mẹ cần lưu ý một số vấn đề sau:

• Đưa trẻ đi khám chuyên khoa: Khi có kết quả siêu âm thai hoặc sau sinh cho thấy giãn đài bể thận, gia đình nên chủ động đưa trẻ đến cơ sở y tế chuyên khoa để được đánh giá.
• Tái khám đúng lịch: Tuân thủ lịch theo dõi do bác sĩ hướng dẫn, kể cả khi trẻ vẫn ăn uống, vui chơi và sinh hoạt bình thường.
• Theo dõi chức năng thận: Thực hiện các xét nghiệm, thăm dò cần thiết theo chỉ định nhằm phát hiện sớm nguy cơ suy giảm chức năng thận.
• Không tự ý trì hoãn điều trị: Khi bác sĩ chỉ định can thiệp, gia đình cần trao đổi để hiểu rõ lợi ích, nguy cơ và thời điểm điều trị phù hợp cho trẻ.

Phát hiện sớm, tái khám đúng lịch và đánh giá chức năng thận định kỳ có vai trò quan trọng trong việc lựa chọn thời điểm điều trị, hạn chế nguy cơ tổn thương thận kéo dài.

Với việc triển khai thường quy phẫu thuật nội soi một đường rạch qua rốn điều trị giãn đài bể thận ở trẻ em, Bệnh viện Nhi Hà Nội tiếp tục ứng dụng các kỹ thuật ngoại khoa nhằm nâng cao chất lượng điều trị, giảm mức độ xâm lấn và cải thiện kết quả chăm sóc cho bệnh nhi.

Bệnh viện Nhi Hà Nội khuyến cáo: Khi trẻ được phát hiện giãn đài bể thận từ giai đoạn bào thai hoặc sau sinh, cha mẹ nên chủ động đưa trẻ đi khám chuyên khoa và tuân thủ lịch theo dõi. Đây là việc làm cần thiết để phát hiện sớm những thay đổi về chức năng thận và giúp trẻ được điều trị kịp thời khi có chỉ định.